Slaapcyclus van een baby

Vaak hoor ik ouders zeggen dat hun zoon of dochter vaak wakker wordt na 20-45 minuten slapen. Voor ouders vaak niet te verklaren, maar wanneer je weet hoe een slaapcyclus van een baby werkt is het ineens een stuk logischer.

 

Wat is een slaapcyclus?

Bij een pasgeboren baby duurt een slaapcyclus ongeveer 45 minuten. Naarmate we ouder worden wordt deze cyclus langer en uiteindelijk duurt deze bij een volwassene ongeveer 90 minuten. In zo’n cyclus ga je alle stadia van slaap door. Ben je aan het einde van de cyclus word je even wakker om je vervolgens om te draaien en verder te slapen. Het wakker worden is, wanneer je hebt geleerd om in slaap te vallen, niet direct klaarwakker. Vaak besef je niet dat je wakker geworden bent en sluiten de slaapcycli naadloos op elkaar aan.

Daar ontstaat bij baby’s en kleine kinderen dan ook het probleem wanneer ze niet weten hoe zelfstandig in slaap te vallen.

 

De verschillende fases van slaap

Baby’s tot 6 maanden kennen minder fases van slaap dan volwassenen. Voor een baby tot 6 maanden zijn er slechts 2 stadia van slaap.

 

  • De actieve slaap, vergelijkbaar met de REM slaap bij volwassenen.
    Je baby lijkt in deze fase vaak nog actief. Hij kan lachen, de ogen kunnen bewegen, hij kan geluid maken. De ademhaling kan snel en onregelmatig zijn. In deze fase verwerkt je baby over het algemeen de prikkels van overdag. Omdat dit een lichte slaap is kan het af en toe net lijken alsof je baby wakker is.

 

  • De rustige slaap. Na het doorlopen van fase 1 gaat je baby over in een diepere slaap. Je baby ademt nu rustig en beweegt vrijwel niet meer. In deze diepere slaap is het worden baby’s minder snel wakker.

 

Een slaapcyclus op deze leeftijd bestaat voor ongeveer 50% uit actieve slaap en 50% uit rustige slaap. De reden dat baby’s dus vaak wakker worden na ongeveer 20-30 minuten is omdat ze dan nog in het actieve deel van de slaapcyclus zitten.

 

Na 6 maanden hebben baby’s net als volwassenen 5 fases van slaap. De verhoudingen binnen deze fases in een slaapcyclus zijn wel anders dan bij een volwassene.

 

Waarom wordt mijn kindje wakker?

Hoe makkelijk het ook klinkt, slapen is een vaardigheid die baby’s moeten leren. Net als fietsen leert de ene dit in no time en heeft de andere hulp nodig. Slaapproblemen ontstaan vaak wanneer een kindje dus niet uit zichzelf leert om in slaap te vallen. Dit kan verschillende oorzaken hebben. Vaak hebben baby’s last van krampjes, reflux, oorontsteking, andere medische oorzaken die het slapen moeilijker maken. Een natuurlijke reactie is om je kindje te helpen in slaap vallen. Wiegen, de fles, handje vasthouden, allemaal manieren om je kindje te helpen (door)slapen. Helemaal niets mis mee en heel vaak onmisbaar om je kindje te laten slapen. Zeker de eerste 6 maanden is het belangrijker dat je kindje slaapt dan hoe hij slaapt. Op een gegeven moment wil je natuurlijk wel dat je kindje in bed kan leggen en dat hij dan ‘gewoon’ (door)slaapt. Heb je een kindje dat niet van nature een slaaptalent is zal hij je hulp nodig blijven hebben iedere keer dat hij wakker wordt. Omdat kinderen nog niet uit kunnen leggen dat ze hulp nodig hebben is er maar één andere manier om dit duidelijk te maken, huilen. Dit huilen kan overgaan in hysterisch huilen omdat ze gewoon simpelweg geen idee hebben wat te doen zonder hulp van papa of mama. Gelukkig zijn er liefdevolle manieren om je kindje te leren slapen!

 

Op welke leeftijd leert mijn kindje slapen?

Net als met zoveel dingen in de ontwikkeling is de leeftijd waarop je kindje nieuwe dingen leert verschillend. Leren slapen leert het ene kindje direct na de geboorte en het andere kindje doet hier veel langer over. Rond de 6 maanden hebben de meeste kindjes het wel onder de knie, zo niet kun je ze helpen bij het leerproces. Uiteindelijk kunnen ze allemaal leren (door)slapen!

Het gaat er een keer van komen, je peuter wil geen middagslaapje meer… Het geeft je aan de ene kant meer ruimte om dingen te ondernemen. Aan de andere kant ben je ’s middags wel die rust voor jezelf kwijt.

Over het algemeen is het gelukkig wel duidelijk wanneer je peuter klaar is met zijn middagslaapje. Twijfel je nog? Hierbij enkele signalen die erop duiden dat het gedaan is met de rust.

 

  • Je peuter oogt niet moe.
    Wanneer je peuter zijn slaapje nog nodig heeft zijn er tal van slaapsignalen die hij af zal geven, rode oortjes, gapen, ogen wrijven etc. Zie je deze signalen steeds vaker niet, dan is het een teken dat hij zijn dutje niet altijd meer nodig heeft.
  • Het in bed leggen is een drama.
    Zodra het moment van naar bed gaan daar is begint je peuter een gevecht om niet te hoeven slapen. In sommige gevallen is het een teken dat hij zijn dutje niet meer nodig heeft.
  • Je peuter heeft moeite met in slaap vallen.
    Wanneer je het gevecht hebt gewonnen om je peuter dan toch rustig in bed te krijgen, valt hij maar niet in slaap. Hij is dan waarschijnlijk echt niet moe en heeft zijn slaapje niet nodig. Blijft hij wel in zijn bed dan kan je hem ondanks dat hij niet slaapt toch uit laten rusten door hem in bed te laten liggen. Ook rustig spelen (op zijn kamer) is een prima vervanger van het middagdutje. Zo schakelt hij toch even af.
  • Het duurt ’s avonds langer om in slaap te vallen. Je peuter slaapt iedere middag nog zonder problemen, maar heeft in de avond wel moeite om in slaap te vallen. Mogelijk beïnvloed zijn middagdutje zijn nachtrust. Het is dan tijd om het middagdutje af te bouwen of te laten vervallen.

 

 

Wees gerust in de meeste gevallen vervalt het middagslaapje niet in één keer, maar vervalt er iedere keer weer een middagdutje.

 

 

 

Wanneer ging jullie kindje naar ‘het grote bed’?

 

Lars is wanneer ik dit schrijf  alweer even 3 jaar en lag tot een maand geleden nog in zijn ledikantje. Nooit heeft hij gevraagd om een groot bed. Heerlijk vond hij het in zijn kleine knusse bedje. Nu is Lars nogal groot voor zijn leeftijd en werd het ledikantje toch echt wel te klein waardoor hij over moest naar een groot bed.

 

Heel anders dan bij Anna die met een broertje op komst mocht verhuizen naar een andere kamer met groot bed. Goed 2,5 was ze toen ze haar grote meidenkamer kreeg. Superleuk vond ze het en was er ook helemaal klaar voor. Geen moment heeft ze haar kleine ledikantje gemist. Zo anders dan nu met Lars.

 

Inmiddels heeft Lars een aantal nachten (en middagen) in zijn Paw Patrol kamer doorgebracht en vind hij het heel erg spannend en supercool tegelijk.

 

Wanneer is een kindje er klaar voor? In ieder geval niet op een vaste leeftijd, maar wel als je onderstaande herkent.

 

  • Je voelt jezelf er prettig bij om je kindje in een groot bed alleen te laten slapen

Ieder kind is anders en het ene kind is zelfstandiger dan het andere. Doet je kind af en toe een dutje op de bank of logeert weleens in een groot bed zonder problemen. Waarschijnlijk vertrouw je er dan op dat hij of zij prima elke nacht in een groot bed kan slapen.

 

  • Je kindje is letterlijk te groot voor een ledikant

Het kan dat het fysiek niet haalbaar meer is om in een ledikant te slapen. Emotioneel wil dat niet direct zeggen dat je kind er klaar voor is. Bereid hem dus goed voor op de overgang.

 

  • Je kindje toont interesse in een groot bed

Heeft je kindje bij zijn grote broer/ zus, vriendje, nichtje etc het grote bed ontdekt en wil hij dit ook, dan is hij er zelf in ieder geval gevoelsmatig klaar voor.

 

  • Je kindje snapt wat grenzen zijn

Luistert je kindje wanneer je hem iets vraagt? Bijvoorbeeld netjes wachten met oversteken, niet gooien met spullen etc. Kan hij dit dan kun je er ook vanuit gaan dat hij snapt dat hij in bed moet blijven liggen. Is hij nog te jong om dit soort dingen te snappen is de kans groot dat hij van het uit bed komen een spel gaat maken.

 

  • Je kindje klimt met enige regelmaat uit zijn ledikant

Het kan gevaarlijk zijn wanneer je kindje uit zijn ledikant klimt. Bekijk of je misschien nog wat opties hebt om het eruit klimmen te voorkomen. Zo niet beoordeel of je kindje naast fysiek ook metaal toe is aan de overstap naar het grote bed.

 

 

 

Niet alle kinderen zijn natuurlijk hetzelfde, maar in grote lijnen slapen ze allemaal wel ongeveer evenveel uur. Of beter gezegd, hebben ze allemaal ongeveer evenveel uren slaap nodig voor een goede ontwikkeling. Om je een idee te geven wordt in deze blog per leeftijd de behoefte aangegeven.

 

0 tot 4 weken            

Baby’s slapen veel en hebben meestal nog geen (dag en nacht) ritme. Van de 24 uur slapen ze 16-18 uur verdeeld over de helft overdag en de helft ‘s nachts. Vaak zijn het nog hazenslaapjes, de langere slaapjes ontwikkelen meestal later.

 

5 tot 8 weken

15 ½ tot 17 uur slaapt je kleintje op deze leeftijd ongeveer. In de nacht slaapt hij of zij 8 ½ tot 10 uur en overdag 6 tot 7 uur.

 

9 tot 12 weken

Mogelijk gaat je kindje nu wat meer structuur krijgen in zijn slaap. Overdag kun je uitgaan van 3 tot 4 slaapjes die samen 5 uur duren. De slaap gedurende de nacht kan nu ook wat langer worden 6 tot 8 uur aan één stuk. De duur van de slaap ’s nachts is ongeveer 10 uur.

 

Maand 4 en 5

Gemiddeld slapen baby’s nu 10 tot 11 uur per nacht en 4 tot 5 uur overdag, verdeeld over 3 slaapjes. Richting de 5 maanden kunnen de meeste baby’s de hele nacht doorslapen zonder voeding.

Nogmaals ieder kind is anders, zeker wanneer ze nog heel klein zijn. Waar de één zich snel ontwikkeld op het ene vlak doet de andere dat sneller op een ander vlak. Ook voor slapen geldt dat er veel verschillen zitten in wanneer baby’s doorslapen, structuur krijgen in slaapjes overdag, een dag en nacht ritme ontwikkelen etc…

Vanaf 6 maanden zijn de meeste kinderen klaar voor het aanbrengen van (meer) structuur in de slaapjes. Heeft je kleintje nog veel moeite met zelf in slaap vallen en doorslapen is slaapcoaching vanaf nu mogelijk.

 

6 tot 8 maanden

De nacht duurt gemiddeld 10- 12 uur, uitgaande van doorslapen aan één stuk. Overdag zijn er 2 tot 3 slaapjes die samen ongeveer 3 ½ uur duren. Gaat je kindje richting de 8 maanden en slaapt hij of zij in 2 slaapjes 3 ½ uur dan is een 3e slaapje vaak niet meer nodig. Zorg wel dat de tijd tussen het wakker worden na het 2e slaapje en de nacht niet te lang is.

 

9 tot 12 maanden

Bij 9 maanden slapen baby’s ongeveer 11 uur aan een stuk per nacht en 3 uur overdag (2 slaapjes). De duur van de nacht neemt richting 12 maanden iets toe naar 11 ¼ uur. De slaapjes overdag nemen af naar 2 ½ uur.

 

12 tot 18 maanden

In de nacht kun je uitgaan van ongeveer 11 ¼ aan een stuk. Overdag slaapt je kindje ongeveer 2 ½ uur. Bij 12 maanden zijn dat nog 2 slaapjes, richting 18 maanden wordt dat één middagslaapje.

 

18 maanden tot 2 ½ jaar

De slaapbehoefte neemt richting 2 jaar af naar 11 uur per nacht en 2 uur overdag

 

2 ½ jaar tot 5 jaar

Zolang er nog sprake is van een middagslaapje slaapt je kindje gemiddeld 10 ½ uur per nacht en 1 ½ uur overdag. Wanneer het middagslaapje vervalt is ook heel verschillend. Is het middagslaapje vervallen hebben kinderen gemiddeld zo’n 11 tot 11 ½ uur slaap per nacht nodig

 

Het allerbelangrijkste is dat je goed naar de signalen van je kindje kijkt. Als ouder ken je je kindje het allerbeste. Maar mocht je er behoefte aan hebben is bovenstaande een goed uitgangspunt!

 

 

 

 

Je hebt alles geprobeerd en toch lukt het niet om je kindje te laten slapen. Waar gaat het mis? Ik geef je een aantal redenen die je mogelijk zult herkennen en hopelijk verder helpen.

 

De speen

Veel kinderen vallen in slaap met een speen. Niets mis mee! Wel kan de speen ervoor zorgen dat je kindje niet door kan slapen. Een slaapcyclus voor kleine kinderen duurt ongeveer 45 minuten, na een cyclus worden ze wakker. Dat kan letterlijk wakker zijn, dat kan onbewust wakker zijn waarna ze zich in het laatste geval omdraaien en verder slapen. Wordt je kindje helemaal wakker en weet hij niet hoe verder te slapen zonder zijn speen, moet hij deze terug in zijn mond kunnen doen. Baby’s hebben vaak de fijne motoriek (de pincet grip) nog niet om dit te kunnen, de enige (logische) reactie….. huilen.

Je kan in je slaapcoaching meenemen dat je je kindje, zodra deze hier klaar voor is, leert om de speen zelf te pakken. Zodra hij of zij dit kan zal het doorslapen makkelijker gaan. Tot de tijd dat hij of zij de speen zelf kan pakken zal je wel moeten helpen en deze iedere keer opnieuw terug in de mond moeten doen.

Een andere optie is slaapcoaching waarbij je de speen niet meer geeft, dus ook niet bij het in bed leggen. Afhankelijk van de zuigbehoefte van je kindje kan dit de eerste dagen pittige momenten opleveren. Helaas is er geen gulle middenweg om het gebruik af te bouwen, de speen is nu eenmaal of wel of niet in de mond.

 

Te slaperig naar bed

Wanneer je je kindje half slapend in bed legt heeft hij of zij niet de kans zelf te leren in slaap vallen (ja kinderen moeten dit leren). Wanneer je kindje dan ‘s nachts wakker wordt heeft hij of zij geen idee hoe weer in slaap te komen. Als reactie gaan baby’s en kinderen vaak huilen zodat jij als ouder komt helpen om weer in slaap te vallen.
Probeer je kindje rustig maar wakker in bed te leggen. Valt hij of zij alsnog binnen 5 minuten in slaap was het waarschijnlijk niet wakker genoeg. Probeer het de volgende avond gewoon weer opnieuw. De avond is het makkelijkste tijdstip om je kindje te leren slapen, dus zorg eerst dat de avonden goed gaan voor je start overdag.

 

Je verwachtingen zijn niet realistisch

Omdat je het beste wil voor je kindje kun je de lat soms te hoog leggen. Een 6 maanden oude baby slaapt helaas niet altijd 12 aan een stuk door. Een kindje dat altijd om 6 uur wakker wordt gaat meestal niet ineens doorslapen tot 8 uur. En een groot bed voor een peuter kan een enorme impact hebben.
Bekijk daarom voor je begint met slaap coachen goed wat gemiddeld passend is bij de leeftijd van je kindje.

 

Je baby of kindje slaapt niet voldoende overdag.

Hoe onlogisch het ook klinkt, een uitgerust kind slaapt beter. Zorg daarom dat je kindje overdag voldoende slaapt.
Ieder kind heeft een natuurlijke bedtijd. Ligt je kindje voor deze tijd in bed is het veel makkelijk voor hem of haar om in slaap te vallen. Tien minuten te laat kan al voor weerstand zorgen. De natuurlijke bedtijd van kinderen tot 6 jaar is ergens tussen 18.30 en 19.30.
Valt je baby nog niet zelfstandig (in bed) in slaap overdag. Help hem of haar dan om aan voldoende slaap te komen. Dit kan door hem of haar in slaap te wiegen, te gaan wandelen, de draagzak te gebruiken, alles wat jouw baby fijn vindt om aan voldoende slaap te komen. Tot 6 maanden is dit zeker geen probleem, na 6 maanden zal je deze gewoontes uiteindelijk overdag wel af moeten gaan leren. Dit gaat wel makkelijker wanneer je kindje zelfstandig in slaap kan vallen.

 

Je hebt slaapcoaching niet lang genoeg volgehouden

Er is altijd wel een reden waardoor het slaap coachen niet lijkt te werken, verkouden, tandjes, een groeisprongetje. Deze redenen hebt je niet in de hand. Probeer een zo geschikt mogelijk moment te vinden om te starten. Het is al pittig genoeg zonder deze redenen. Je moet er rekening mee houden dat het ongeveer 2-3 weken duurt voordat je kindje heeft leren slapen. Houdt vast aan je plan in deze weken en probeer zo consistent mogelijk te zijn. Ga niet ergens in deze weken op vakantie en probeer zoveel mogelijk zelf je kindje te coachen.

 

Je bent niet consequent genoeg

Om je kindje te leren slapen is consequent zijn cruciaal. Iedere keer dat je toegeeft is het verwarrend voor je kindje en zorgt dit voor weerstand. Wanneer je consequent bent voor 2-3 dagen achtereen zal je zien dat je weerstand verdwijnt. Het is makkelijk gezegd, waarschijnlijk ben je moe en gefrustreerd van het niet slapen, maar houdt vol en je inspanningen worden beloond!

 

Je hebt de verkeerde slaapcoaching methode gekozen

Het is verschrikkelijk moeilijk om door te zetten wanneer je zelf niet voor de volledige 100% achter je plan van aanpak staat. Er zijn verschillende slaapcoaching methoden, waar de ene ouder zich prima voelt bij zijn kindje te laten huilen (cry it out) zal de andere ouders nog geen traan kunnen weerstaan. Kijk wat bij jou/ jullie past en ga er voor de volle 100% voor.

 

Ieder kindje kan leren slapen, dus help je kindje en uiteindelijk ook jezelf naar een goede nachtrust! Lukt het niet, ik help je graag!

Wanneer heeft je kindje een slaapprobleem? Wanneer jij of je kleintje er last van hebben. Ga je gebukt onder het slaapgebrek of verstoort het slaapgebrek de ontwikkeling van je kindje, dan is het raadzaam na te gaan waar de problemen vandaan komen. Kom je er zelf niet uit, slaapcoaching werkt.

 

Je kindje valt niet (alleen) in slaap

Zelfstandig in slaap vallen moeten baby’s leren. De meeste baby’s leren dit uit zichzelf, sommige baby’s hebben hier hulp bij nodig. Er zijn verschillende manieren om je kindje te leren slapen. De eerste 6 maanden help je je kindje al door in de buurt te zijn en niet (te lang) te laten huilen. Dit geeft een veilig gevoel wat nodig is om in slaap te kunnen vallen. Om überhaupt in slaap te kunnen vallen is het belangrijk dat je kindje niet oververmoeid is. Daarnaast is het belangrijk dat er geen medische redenen zijn waardoor je kindje moeite heeft met slapen.

 

Huilen in de slaap

Mogelijk zit je kindje in de overgang van een lichte naar een diepe slaap. Wacht even af, zolang hij niet wakker wordt hoef je niets te doen. Waarschijnlijk stopt het huilen vanzelf wanneer je kindje in de diepe slaap terecht komt.

 

Omgekeerd dag en nacht ritme

Baby’s worden geboren met een omgekeerd dag en nacht ritme. Hierdoor slapen ze in het begin overdag vaak meer dan ‘s nachts. Rond 6 weken zal het dag en nacht ritme om gaan draaien, de interne klok ofwel het bioritme ontstaat dan.

Wil je de natuurlijke klok helpen ontwikkelen? Creëer een duidelijk onderscheid tussen dag en nacht. ’s Ochtends direct de ramen open en daglicht naar binnen en ’s avonds slapen op een zo donker mogelijke kamer. Ga overdag lekker naar buiten met je kindje.

 

Je kindje slaat zichzelf wakker

‘Maaiende’ armpjes, veel baby’s hebben hier last van. Om te voorkomen dat je kindje zich wakker slaat kun je hem inbakeren. Zorg dat je je goed laat informeren over inbakeren. Inbakeren kan tot ongeveer 4-5 maanden, rond deze periode gaat je kindje zich meestal omrollen en is inbakeren niet veilig meer.

 

Niet doorslapen

Hoe fijn ook, de meeste baby’s slapen pas rond de 6 maanden door. Om door te kunnen slapen moet je kindje in ieder geval zelfstandig in slaap kunnen vallen.

 

Niet of kort slapen overdag

Net als een bioritme moet je kindje ook een slaapritme overdag ontwikkelen. Baby’s slapen de eerste 3 maanden vaak veel en kort, hazenslaapjes. Vanaf 3 maanden komt er mogelijk een ritme in de slaapjes overdag. Om een ritme in de slaapjes te krijgen helpt het om een vast slaap en waak patroon aan te houden. Hierbij kun je een vaste duur aanhouden dat je kindje wakker is. Hoe lang een kindje wakker kan zijn hangt van de leeftijd af en hoe lang hij slaapt. Ook een routine voor het gaan slapen helpt hierbij. Overdag kan deze routine kort zijn.

Bij voorkeur slaapt je kindje in zijn bedje. De eerste weken kan dit nog te veel zijn voor hem, met huilen als gevolg. Zoek dan een andere manier om je kindje te laten slapen en probeer het later nog eens.

 

 

Ieder kindje is anders en alleen jij als ouder kent je kindje het aller beste. Gelukkig slapen veel kindjes ‘gewoon’ uit zichzelf goed. Heb jij een kindje dat wel wat meer hulp nodig heeft, twijfel vooral niet aan jezelf! Met de juiste hulp kan ook jouw kindje leren slapen.

 

Het is normaal dat kleine kinderen alleen slapen

FABEL – ‘Met 3 jaar slaapt 22% van de kinderen het liefst niet alleen; Met 4 jaar kruipt 38% zeker eenmaal per week bij de ouders in bed. En ook 10-15% van de kleuters slaapt nog met enige regelmaat een nachtje niet alleen. Niet zo gek dus dat in heel veel culturen het juist heel normaal is dat kinderen jarenlang hun bed delen met broers, zussen en zelfs ouders.’

Lees ook mijn blog co-slapen en bedsharing

 

Peuters slapen de hele nacht door

FABEL – ‘Videostudies tonen aan dat peuters meerdere keren per nacht wakker worden uit een lichte slaap. Maar de meesten van ons merken dit nooit, want vaak vallen de peuters vanzelf weer in slaap zonder zich te laten horen.’

 

Peuters hebben minder slaap nodig dan baby’s

FEIT – ‘Peuters gaan overdag minder slapen, maar tot een jaar of vijf heeft hij zeker nog 11-12 uur slaap per dag nodig. En tussen vier en twaalf jaar zal zijn behoefte aan nachtrust amper dalen: van 11 uur per dag naar 10 uur.’

 

Peuters moeten snel af van hun speen

FABEL – ‘Een speen kan het zelfvertrouwen van je kind ’s nachts bevorderen. Bovendien hebben veel peuters nog een sterke genetische neiging om te zuigen. In dat geval kan hij beter een speen gebruiken dan de gewoonte ontwikkelen om te duimen. Dat leidt veel vaker tot orthodontische problemen en is op de lange termijn lastiger af te leren.’

 

Het slaapgedrag van een peuter heeft invloed op zijn vermogen om te leren en zijn gezondheid

FEIT – ‘Diverse onderzoeken hebben aangetoond dat minder slaap gevolgen heeft voor de ontwikkeling van je kind. Zo kan slaaptekort van slechts 1 uur slaap per nacht in de vroege kinderjaren op latere leeftijd van invloed zijn op het leervermogen van je kind. Ook ontdekten Canadese onderzoekers dat peuters en kleuters die minder dan 10 uur slaap per dag pakken, twee keer zoveel kans hebben op overgewicht, hyperactiviteit en het gemiddeld slechter doen bij cognitieve tests.’

 

Kinderen vallen vanzelf in slaap als ze moe zijn

FABEL – ‘De meesten kinderen vallen inderdaad in slaap als ze uitgeput raken, maar sommige peuters worden juist actiever en gaan druk in de rondte rennen. Als je hier niet alert op bent, kan het escaleren: hoe meer hij moe wordt, hoe moeilijker het is om hem in slaap te laten vallen en hoe vaker hij ’s nachts wakker wordt.’

 

Een nachtlampje is schadelijk voor de ogen van je baby

FABEL – ‘In 1999 stelde een onderzoek dat een nachtlampje bijziendheid zou kunnen veroorzaken. Dit werd later door twee andere onderzoeken ontkracht. Dus je kunt met gerust hart een nachtlampje aan laten bij je kind op de kamer. Niet alleen handig voor ouders om snel te kunnen zien of alles goed gaat, het geeft ook kinderen een veilig gevoel als ze ’s nachts wakker worden en kunnen zien waar ze zijn.’

 

Een tv in de slaapkamer kan de oplossing zijn

FABEL – ‘Bijna een derde van de kleuters heeft een tv op de kamer en voor veel kinderen maakt een filmpje kijken deel uit van het bedtijdritueel. Maar dat is niet verstandig. Kinderen met een tv op de kamer slapen minder, slechter, hebben meer last van nachtmerries en lopen meer kans op de ontwikkeling van overgewicht en obesitas.’

 

 

Bron: de amerikaanse kinderarts Harvey Karp

 

 

 

Je baby wel of niet laten huilen??

Je baby wel of niet laten huilen is een keuze die je als ouder maakt. Veel ouders zijn niet bestand tegen het huilen van een baby. Logisch aangezien de natuur ooit bedacht heeft dat onze reactie als ouders is onze baby direct te willen troosten wanneer deze gaat huilen.

Alle baby’s huilen. De eerste 6-8 weken na de geboorte neemt het huilen toe waarna het weer wat afneemt tot je baby ongeveer 3-4 maanden is. De eerste 6 maanden is een baby nog niet in staat om zichzelf te troosten en heeft hierbij dus de hulp van zijn ouders nodig. De vraag of het dus verstandig is om je baby te laten huilen…? Mijn antwoord, nee! Zeker niet de eerste 6 maanden. Vanaf 6 maanden kan je je baby gecontroleerd laten huilen. Dit houdt in dat je even wacht met je baby te troosten. De duur van het wachten breid je langzaam uit. Je bent wel in de buurt en laat horen dat je aanwezig bent. Sommige kinderen hebben even huilen nodig om alle indrukken van de dag te kunnen verwerken.

Wil je weten waarom ik geen voorstander ben van laten huilen, lees dan onderstaande.

Huilen heeft een negatieve invloed op een veilige hechting

Het niet reageren op je baby kan schadelijk zijn voor de ontwikkeling van een goede hechting. Je baby huilt de eerste 6 maanden van zijn leven niet omdat hij aandacht wil, maar omdat er iets aan de hand is. Hij heeft honger, is moe of heeft pijn. Je kan je baby in deze periode nog niet verwennen. Als je als ouders sensitief reageert op het huilen geef je je baby het gevoel dat hij altijd op je kan vertrouwen. Dit bevordert een goede hechting tussen ouder en kind en is de basis voor een goede geestelijke gezondheid als volwassene.

Laten huilen veroorzaakt stress

Je baby langdurig laten huilen (20 minuten en langer) kan nadelige gevolgen hebben voor het stressniveau van je baby. Een hoger stressniveau kan uiteindelijk schadelijke gevolgen hebben. Je baby alleen langdurig laten huilen geeft je kind veel stress wat leidt tot de aanmaak van het hormoon cortisol (stress hormoon). Uit diverse onderzoeken is gebleken dat baby’s die alleen huilend in slaap vallen verhoogde cortisol waardes in hun bloed hebben. Wanneer baby’s geboren worden beschikken ze over slechts 25% van hun uiteindelijke hersencapaciteit. Hoge cortisol waardes kunnen de ontwikkeling van diverse neurotransmitter-systemen in hersenen aantasten. Te veel stress kan daardoor op lange termijn schadelijk zijn. Sensitief reageren op je baby heeft een positief effect op het cortisol level in het bloed van je baby.

Baby’s kunnen zichzelf niet reguleren (troosten)

Zelfregulatie ontwikkelt zich pas rond de leeftijd van 6 maanden. Baby’s zijn voor deze ontwikkeling afhankelijk van hun ouders. Bij stress, angst of verdriet hebben baby’s meestal hun ouders nodig om tot rust te komen. Wanneer de ouders gepast reageren op de behoeften van hun baby ontwikkeld deze de vaardigheden tot zelfregulatie.

 

Als slaapcoach ben ik ervan overtuigd dat je je kindje niet onnodig hoeft te laten huilen, maar hem op een liefdevolle, stressvrije manier kan helpen bij het leren slapen. Helpen bij het leren slapen, aangezien slapen een vaardigheid is die niet alle kinderen vanzelf leren.

 

Hoe laat je je kind makkelijker en sneller in slaap vallen?

 

Een uitgerust kind presteert beter en is gelukkiger. Slaaptekort kan negatieve effecten hebben en schadelijk zijn in meerdere opzichten. Als ouder heb je daarom de belangrijke taak om er zeker van te zijn dat je kind voldoende slaapt en goed uitgerust is.

 

Het voordeel van lichamelijke activiteit voor de Slaap

Om goed te slapen is het belangrijk om elke dag fysieke actief te zijn. Een stevige wandeling van 30 minuten of gewoon ouderwets lekker buitenspelen. Zorg er in ieder geval voor dat je kind minimaal 30 minuten per dag in beweging is, het liefst buiten. Het zal hem helpen om makkelijker te gaan slapen.

 

Tot een uur voor het slapen gaan is het verstandig met wat rustigere activiteiten bezig te zijn. Geen ruwe spelletjes zoals worstelen op het bed. Veel activiteit voor het slapen gaan stimuleert je kind juist langer wakker te blijven. Hetzelfde geldt voor inspannende lichaamsbeweging. Kies voor puzzels, bouwspeelgoed, lezen of andere rustige activiteiten in het uur voor het slapengaan.

 

Creëer een rustgevende bedtijdroutine van 20-30 minuten

Kinderen gedijen goed in routine, ook al verzetten ze zich er soms tegen.

 

De avondroutine van je kind begint eigenlijk al tijdens het eten. Jonge kinderen verteren hun voedsel langzamer dan volwassenen en moeten twee uur voor het slapen gaan eten om goed te kunnen slapen. Na het eten kun je samen opruimen en als gezin iets doen.

 

Het structureren van een bedtijdroutine is eigenlijk het kiezen van drie tot vier dingen die elke avond in dezelfde volgorde moeten gebeuren, vlak voordat je kind naar bed gaat. Dit kan bestaan uit een bad of douche, tandenpoetsen, kleding en schoenen klaarleggen, de rugzak van je kind inpakken voor de volgende dag, knuffels uitkiezen of een verhaal voorlezen.

 

Afhankelijk van de leeftijd, kan je kind zelfstandig lezen voordat je hem welterusten zegt. Zorg er wel voor dat de tanden gepoetst zijn en de pyjama aan is voordat je hem in bed laat lezen. Kinderen zijn gek op knuffels en kusjes, vooral voor het slapen gaan.

 

Het idee is om een routine te vinden die bij je familie past en je eraan te houden. Natuurlijk verander je de routine als je kind groeit, maar verander het niet elke week. Door ’s avonds een constant ritme aan te houden, vlak voor het slapengaan, geeft je je kind het signaal dat het tijd is om te gaan slapen.

 

Vaste bedtijd

Om de routine voorafgaand aan het naar bed super effectief te maken kun je deze koppelen aan vaste tijden. Een vaste tijd waarop de routine start en een vaste bedtijd waarop je kind in bed ligt. Ieder kind heeft, afhankelijk van de leeftijd een natuurlijke bedtijd. De meeste kinderen die na hun natuurlijke bedtijd gaan slapen hebben meer moeite om in slaap te vallen en worden vaak ’s nachts tussendoor wakker.

 

Afhankelijk van de leeftijd zijn dit goede gemiddelde bedtijden voor je kind:

  • 4 tot 6 jaar: tussen 19.00 en 19.30 uur
  • 7 tot 8 jaar: tussen 19.45 en 20.00 uur
  • 9 tot 10 jaar: tussen 20.00 en 20.30 uur
  • 11 tot 12 jaar: tussen 20.30 en 21.00 uur

 

Elektronica uitschakelen

Het kan verleidelijk zijn om je kind te “helpen” met elektronica, maar de meeste schermtijd heeft eigenlijk het tegenovergestelde effect. We hebben allemaal een lichaamsklok, ons circadiaans- of biologisch ritme genaamd, dat is een 24-uurs cyclus. Dit ritme regelt wanneer en hoe we slapen, wakker worden en eten met melatonine, een hormoon dat in de hersenen wordt afgescheiden door de pijnappelklier. Blauw licht van onze elektronische apparaten en sommige lampen onderdrukken de productie van melatonine, die we allemaal ’s nachts nodig hebben om te gaan slapen.

 

Daarom is het verstandig dat kinderen computers, smartphones of tablets minstens twee uur voor het slapen gaan vermijden, aangezien deze voorwerpen zich over het algemeen binnen 12 tot 18 centimeter van het gezicht bevinden. Het effect van het blauwe licht neemt af vanaf een afstand van meer dan een meter, dus televisiekijken vanaf een veilige afstand heeft niet hetzelfde negatieve effect op onze melatonineproductie. Maar de inhoud van het programma en de lengte van het programma is wel van belang voor je kind. Intensief televisie kijken kan een storend effect hebben op je kind als het eenmaal in bed ligt en alleen is.

 

Probeer indien mogelijk om de schermtijd van je kinderen op de basisschool te beperken tot het weekend. Zo wordt het geen dagelijkse strijd en beïnvloed het hun slaap op schoolavonden niet negatief. Zet in ieder geval op zijn minst twee uur voor het slapengaan de iPad/ computer uit en een uur voor het slapengaan de tv.

 

3 extra tips voor ouders met een temperamentvol kind

  1. Stel grenzen tijdens de bedtijdroutine en vooral, wees consequent

Uit onderzoek is gebleken dat een bedtijdroutine opstandig gedrag rond bedtijd kan verminderen. Kinderen hebben grenzen nodig, dat geldt ook tijdens de bedtijdroutine. Hoe duidelijker het ritueel is, hoe beter ze begrijpen waar ze aan toe zijn. Dat levert ook minder discussie op. Regelmatig geven ouders aan dat kinderen tegen de tijd dat ze naar bed gaan erg creatief worden. Ze verzinnen extra onderdelen in vorm van spelletjes, liedjes of meerdere boekjes. Hoe eerder je grenzen stelt, hoe duidelijker het voor je kind is dat het tijd is om te slapen. Daarmee voorkom je dat de bedtijdroutine iedere dag wat langer wordt. Fijne bijkomstigheid is dat je minder ‘gezeur’ aan hoeft te horen. Als je kind erg boos wordt tijdens het naar bed gaan, dan kan het zijn dat je over zijn natuurlijke bedtijd heen bent. Begin volgende dag 20 minuten eerder.

  1. Geef je kind keuzes

Kinderen kunnen heel goed ‘smeken’ om bijvoorbeeld een extra boekje, een laatste verzoek etc. Een laatste vraag betekent ook dat hij 1 laatste vraag kan stellen. En 1 boekje betekent echt 1 boekje. Uiteraard mag je kind kiezen welke boekje het wordt. Geef wel een keuze uit enkele boekjes. Die keuzevrijheid vinden vooral temperamentvolle kinderen fijn. En ja, je zal het moeten accepteren dat hij of zij soms voor dat langste boekje gaat. Het is ook prima als oma er wel 3 of 4 voorleest. Dat is heel lief van oma, maar jij bent oma niet. Dus 1 boekje blijft 1 boek.

  1. Werk met een slaaptrainer

Bij oudere kinderen kan je een klok of een slaaptrainer introduceren. Het biedt kinderen duidelijkheid en geeft hen houvast. Vanaf 2 jaar kunnen kinderen een slaaptrainer meestal goed begrijpen. Het maakt voor hen bedtijd en tijd om op te staan super duidelijk. En als ze ‘s avonds niet meewerken kan je de ‘schuld’ ook aan de slaaptrainer geven, hij laat echt zien dat we moeten slapen. Het is wel belangrijk dat je er zelf serieus en consequent mee omgaat. Anders heeft zo’n slaaptrainer uiteraard weinig zin.

 

Wist je dat de meeste kinderen die na hun natuurlijke bedtijd gaan slapen meer moeite hebben om in slaap te vallen en vaak ’s nachts tussendoor wakker worden.

Wat is een goede gemiddelde natuurlijke bedtijd voor je kind:

• 4 tot 6 jaar: tussen 19.00 en 19.30 uur
• 7 tot 8 jaar: tussen 19.45 en 20.00 uur
• 9 tot 10 jaar: tussen 20.00 en 20.30 uur
• 11 tot 12 jaar: tussen 20.30 en 21.00 uur

Om het juiste tijdstip voor jou kind te vinden leg je hem een aantal dagen achter elkaar op hetzelfde tijdstip in bed. Werkt dit niet vervroeg/ verlaat het tijdstip met 15 minuten. Probeer minimaal 3 dagen achter elkaar eenzelfde tijdstip aan te houden.